Gao Xingjian – Ruh Dağı

Çinli yazar Gao Xingjian, Mao’nun Kültür Devrimi sırasında sansüre uğrayan, eserleri imha edilen ve yeniden eğitim kamplarına gönderilen sayısız sanatçıdan birisi olsa da, yaşadığı tüm baskıya rağmen üretmekten vazgeçmemiş bir isim. Mao’nun ardından iktidara gelen Hua Guofeng döneminde tiyatro oyunlarını, öykülerini ve incelemelerini yeniden yayınlamış.

Yazarın bu dönemdeki eserleri toplumda büyük bir ilgi görmüş ama aynı ilginin karşısında yeniden Komünist Parti’yi bulmuş. 1989 yılında üzerindeki siyasi baskıların artması ve partiden atılması üzerine de ülkede istenmeyen adam ilan edilerek eserleri yasaklanmış.

İşte tam bu dönemde siyasi göçmen olarak Fransa’ya yerleşen yazarın orada tamamladığı ilk romanı Ruh Dağı, 1990 yılında Tayvan’da Fransızca olarak yayımlanmış. 2000 yılında yazara Nobel Edebiyat Ödülü kazandıran roman, çağdaş dünya edebiyatının başyapıtlarından birisi olarak nitelendiriliyor.

Yazar, kitapta 1980’lerin başında yaşadığı baskılardan ve kentin kargaşasından uzaklaşmak, kendini bulmak amacıyla Çin’de çıktığı büyük yolculuğu anlatıyor. Yolculuğun henüz başlarında, bir trenin kompartımanında adını duyduğu “Ruh Dağı” nın peşinde koştuğu yolculuğu sırasında Çin coğrafyasında mistik, gizemli, neşeli, hüzünlü sayısız olaya tanıklık ediyor.

Ruh Dağı, çok ilginç bir metin. Yazar olayları “ben” ve “sen” zamirleriyle, gerçeklik ve gerçeküstücülük bütünlüğünde anlatıyor. Başlangıçta bütünlük anlamında okuyucunun kafasını karıştırıyor olsa da, Çin kültürünün harika bir şekilde anlatıldığı olaylar okuyucuyu kitaptan koparmıyor ve zamanı geldiğinde “ben” zamiri “sen” e dönüşüyor; Ruh Dağı’na yolculuk sırasında kişi kendi egosuyla savaşmaya başlıyor.

Daha önce hiçbir metinde benzer bir anlatıma tanık olmadığım Ruh Dağı, doğu kültürünü sevenlerin mutlaka okuması gereken bir roman. Ülkemizde 2002 yılında Doğan Kitap tarafından yayınlanmış ve 2004’e kadar 6 baskı yapmış; sahaflarda kolaylıkla bulabileceğinizi düşünüyorum.

Bir Cevap Yazın